Ús de cookies

Aquest web utilitza 'galetes' per millorar l'experiència de navegació. Si continueu navegant entenem que les accepteu. Més informació


Notícies

Dijous  24.01.2013  09:24

Autor/s: Traducció de Jorge Romance Burgos

O Parlament de Catalunya apreba a declaración de soberanía

Traducció en aragonès

Men?ame
 

O pueblo de Catalunya, en o camín d'a suya historia, ha manifestau democraticament a voluntat de autogubernarse, con l'obchectivo d'amillorar o progreso, o buenpasar y a igualdat d'oportunidatz de toda a ciudadanía, y ta reforzar a cultura propia y a suya identidat colectiva.

L’autogobierno de Catalunya s’alazeta tamién en os dreitos historicos d'o pueblo catalán, en as suyas institucions seculars y en a tradición churidica catalana. O parlamentarismo catalán tiene os suyos alazetz en a Edat Meya, con as asambleyas de Pau i Treva (Paz y Tregua) y d'a Corte Comtal (Corte Condal).

En o sieglo XIV se creya a Diputació del General u Generalitat, que fue adquirindo mas autonomía dica actuar, entre os sieglos XVI y XVII, como gubierno d'o Principat de Catalunya. A caita de Barcelona en 1714, a resultas d'a Guerra de Succesión, comportó que Felipe V abolise con o Decret de Nova Planta, o dreito publico catalán, y as institucions d’autogobierno.

Iste camín historico estió compartiu con atros territorios, feito que ha configurau un espacio común lingüistico, cultural, social y economico, con vocación de refirmar-lo y fer-lo creixer dende a reconoixencia mutua.

Entre tot o sieglo XX a voluntat d’autogobernarse d'as catalanas y os catalans ha estau una constant. A creyación d'a Mancomunitat de Catalunya en 1914 suposó un primer trango en a recuperación de l’autogobierno, que estió aboliu por a dictadura de Primo de Rivera. Con a proclamación d'a Segunda Republica espanyola se constituyó un gubierno catalán en 1931 con o nombre de Generalitat de Catalunya, que se dotó d'un Estatut d’Autonomia.

La Generalitat estió abolida de nuevas en 1939 por o cheneral Franco, que que mainó un rechimen dictatorial dica o 1975. A dictadura se concaró con una resistencia activa d'o pueblo y o Gubierno de Cataluña. Un d'os fitos d’a luita enta la libertat ye a creyación d'a Assemblea de Catalunya en 1971, previa a la recuperación de la Generalitat, de traza provisional, con a tornada en 1977 d'o suyo president en l'exilio. En a transición democratica, y en o contexto d'o nuevo sistema autonomista definiu por a Constitución espanyola de 1978, o pueblo de Cataluña aprebó por meyo d'un referéndum o Estatut d’Autonomia de Catalunya en 1979, y fació as primeras eslecions a o Parlament de Catalunya en 1980.

En os zaguers anyos, en a vía d'a afundamiento democratico, una mayoría d'as fuerzas politicas y socials catalanas han empentau midas de transformación d'o marco politico y churidico. As mas recients, concretadas en o proceso de reforma d'o Estatut d’Autonomia encetau por o Parlament en 2005. As dificultatz y negativas por parte d'as institucions de l’Estau espanyol, entre as qualas cal destacar a sentencia d'o Tribunal Constitucional 31/2010, comportan una negativa radical a la evolución democratica d'as voluntatz colectivas d'o pueblo catalán dentro de l’Estau espanyol y creya las bases ta una involución en l’autogobierno, que hue s'expresa con total claridat en os aspectos politicos, competencials, financiers, socials y lingüisticos.

De diferents trazas, o pueblo de Catalunya ha expresau a voluntat de superar l'actual situación de bloqueyo en o sino de l’Estau espanyol. As manifestacions masivas d'o 10 de chulio de 2010 baixo o lema “Som una nació, nosaltres decidim” y a de l'11 de setiembre de 2012 baixo o lema “Catalunya, nou estat d’ Europa” son exprisión d'o refús d'a ciudadanía contra a falta de respecto a las decisions d'o pueblo de Cataluña

Con calendata 27 de setiembre de 2012, por meyo d'a resolución 742/IX, o Parlament de Catalunya, reuniu en a primera sesión d'a X lechislatura, y en representación d'a voluntat d'a ciudadanía de Catalunya expresada democraticament en as zagueras eslecions, formula lo siguient:

Declaración de soberanía y o dreito a decidir d'o pueblo de Catalunya

D'alcuerdo con a voluntat mayoritaria expresada democraticament por parte d'o pueblo de Catalunya, o Parlament de Catalunya alcuerda encetar o proceso ta fer efectivo l'exercicio d'o dreito a decidir ta que os ciudadans y as ciudadanas de Catalunya puedan decidir o suyo esdevenidero politico colectivo, d'alcuerdo con os prencipios siguients:

-Soberanía. O pueblo de Catalunya tiene, por razons de lechitimidat democratica, caracter de sucheto politico y churidico soberano.

-Lechitimidat democratica. O proceso de l'exercicio d'o dreito a decidir será escrupulosament democratico, guarenciando especialment a pluralidat d'opcions y o respecto a todas ellas, a traviés d'a deliberación y o dialogo en o sino d'a sociedat catalana, con l'obchectivo que o pronunciamiento que resulte siga a expresión mayoritaria d'a voluntat popular, que será a guarencia fundamental d'o dreito a decidir.

-Transparencia. Se facilitarán todas as ferramientas que s’amenisten ta que o conchunto d'a población y a sociedat civil catalana tienga toda a información y o conoixencia precisa ta l'exercicio d'o dreito a decidir y se anime a suya participación en o proceso.

-Dialogo. Se dialogará y se negociará con l’Estau espanyol, as institucions europeas y o conchunto d'a comunidat internacional.

-Cohesión social. Se guarenciará a cohesión social y territorial d'o país y a voluntat expresada en multiples ocasions por a sociedat catalana de mantener Cataluña como un unico pueblo.

-Europeísmo. S'esfenderán ypromoverán os prencipios fundacionals d'a UE, particularment os dreitos fundamentals d'os ciudadans, a democracia, o compromiso conl’Estau de buenpasar, a solidaridat entre os diferents pueblos d'Europa y l’achuga por o progreso economico, social y cultural.

-Legalidat. S'utilizarán totz os marcos legals existents ta fer efectivo l'enfortimiento y l'exercicio d'o dreito a decidir.

-Papel prencipal d'o Parlament. O Parlament mientres que institución que represienta a o pueblo de Cataluña tiene un papel prencipal en iste proceso y por tanto s'habrán d'alcordar y concretar os mecanismos y as dinamicas de triballo que guarencien iste prencipio.

-Participación. O Parlament de Catalunya y o Gubierno d’a Generalitat han de fer participants activos en tot iste proceso a o mundo local, y a o maximo de fuerzas politicas, achents economicos y socials, y entidatz culturals y civicas d'o nuestro país, y achustar mecanismos que guarencien iste prencipio.

O Parlament de Catalunya anima a o conchunto de ciudadans y ciudadanas a estar activos y protagonistas en iste proceso democratico de l'exercicio d'o dreito a decidir d'o pueblo de Cataluña.

Men?ame